Inleiding: zoek het lek

Stel je voor: je waterverbruik in de camper is onverklaarbaar hoog. Je gaat op zoek en ontdekt dat 80% van het water weglekt via twee kranen die niet goed sluiten. Je repareert die twee kranen en plots is je probleem opgelost. Bij elektriciteit werkt het precies zo. In een typische camper zijn het slechts twee of drie apparaten die het leeuwendeel van je energie opslurpen. Vind die energievreters, pak ze aan, en je bespaart meer dan je ooit dacht mogelijk was.

In les 4.1 en 4.2 heb je geleerd hoe je het verbruik van elk apparaat berekent en hoe je een verbruiksprofiel opstelt. Nu gaan we een stap verder: we bekijken welke vervangingen en aanpassingen de grootste impact hebben op je energiebalans. Dit is het 80/20-principe in actie — met 20% van de inspanning behaal je 80% van het resultaat.

Verlichting: LED vs halogeen

De eenvoudigste upgrade met de grootste impact is verlichting. Veel oudere campers hebben nog halogeenspots ingebouwd. Eén zo'n spot verbruikt al snel 20W. Een LED-equivalent levert dezelfde lichtsterkte bij slechts 2 tot 3W. Dat klinkt misschien als een klein verschil per spot, maar reken het eens door voor een complete camper.

Neem een camper met 10 spots die gemiddeld 4 uur per dag branden. Met halogeen is dat 10 × 20W × 4u = 800 Wh per dag. Vervang je die door LED's, dan wordt het 10 × 3W × 4u = 120 Wh per dag. Het verschil? Een besparing van 680 Wh per dag — dat is meer dan wat sommige zonnepanelen op een bewolkte winterdag opleveren. En het enige wat je hoeft te doen is een lampje vervangen.

Wat springt eruit? LED-verlichting verbruikt tot 10 keer minder energie dan halogeen, en gaat bovendien meer dan 10 keer langer mee. Dit is een no-brainer: als je nog halogeenspots hebt, is LED de allereerste investering die je doet.

Koeling: compressor vs absorptie

De koelkast is in de meeste campers de grootste 24-uurs verbruiker — hij draait dag en nacht. Hier zit dan ook een enorm besparingspotentieel. Er bestaan twee fundamenteel verschillende technologieën: absorptiekoeling en compressorkoeling.

Een absorptiekoelkast (het type dat je in veel fabriekscampers aantreft) werkt op gas of 230V en verbruikt continu 120 tot 180W. Er zit geen compressor in, dus hij maakt geen geluid, maar hij is bijzonder inefficiënt. Een compressorkoelkast van Dometic of Vitrifrigo verbruikt slechts 30 tot 45W en draait bovendien niet continu. Dankzij een duty cycle van ongeveer 40% — de compressor slaat aan, koelt de kast, en schakelt weer uit — ligt het werkelijke gemiddelde verbruik veel lager.

Laat ons het doorrekenen over 24 uur. Een absorptiekoelkast op 230V: 150W × 24u = 3.600 Wh per dag. Een compressorkoelkast: 40W × 24u × 0,4 (duty cycle) = 384 Wh per dag. Dat is bijna 10 keer minder. Alleen al door je koelkast te vervangen bespaar je meer dan 3.000 Wh per dag.