-
Module 0: Introductie
-
Module 1: Stroom begrijpen zonder formules
-
Module 2: Jouw camper-systeem in één oogopslag
-
Module 3: Hoeveel stroom gebruik ik?
-
Module 4: Welke accu heb ik nodig?
-
Module 5: Hoe laad ik mijn accu op?
-
Module 6: Componenten kiezen en bestellen
-
Module 7: Jouw schema tekenen
-
Module 8: Voorbereiding en gereedschap
-
Module 9: Stap-voor-stap installeren
-
Module 10: Testen, instellen en troubleshooten
Les 5.5 β Shore power: laden via netstroom met de MultiPlus
Walstroom (230V) β laden op de camping
- Een walstroomaansluiting herkennen en het principe van shore power uitleggen
- De specificaties van een CEE-stekker benoemen (blauw, 3-pin, 16A/230V, IEC 60309)
- De functie van RCD (aardlekschakelaar) en MCB (automaat) in een 230V-circuit uitleggen
- Het beschikbaar vermogen berekenen bij een 6A, 10A of 16A aansluiting (P = U Γ I)
- Het verschil uitleggen tussen een standalone batterijlader en een MultiPlus/Combi
Wat is walstroom?
Walstroom (Engels: shore power) is de 230V wisselstroom (AC) die je via een stroompaal op de camping afneemt. Je sluit je camper aan via een blauwe CEE-connector en krijgt dan dezelfde netstroom als thuis.
Walstroom heeft twee functies in je camper:
- Batterij opladen β via een batterijlader of MultiPlus wordt de 230V AC omgezet naar 12V DC om je leefbatterij te laden
- Directe 230V naar apparaten β stopcontacten in je camper krijgen stroom voor apparaten zoals een koffiezetapparaat, haardroger of boiler
De meeste Belgische en Europese campings bieden 6A of 16A aansluitingen. Het beschikbaar vermogen hangt rechtstreeks af van de ampΓ¨rage β en dat is vaak minder dan je denkt.
De CEE-connector
De CEE-stekker (ook wel caravan-stekker of campingstekker genoemd) is de Europese standaard voor walstroomaansluitingen. Je herkent hem direct aan zijn blauwe kleur.
- Kleur: blauw (eenfase 230V)
- Pinnen: 3-pin β Lijn (L), Nul (N), Aarde (PE)
- Nominaal: 16A / 230V
- Norm: IEC 60309, gestandaardiseerd in heel Europa
- Bescherming: IP44 (spatwaterdicht)
Beschikbaar vermogen berekenen
Het maximale vermogen dat je van de walstroom kunt afnemen, bereken je met de formule die je al kent uit Les 1.2:
| Aansluiting | Spanning | Stroom | Max. vermogen |
|---|---|---|---|
| Kleine camping | 230V | 6A | 1380W |
| Middenklasse camping | 230V | 10A | 2300W |
| Grote camping / jachthaven | 230V | 16A | 3680W |
RCD β Aardlekschakelaar
De RCD (Residual Current Device, Nederlands: aardlekschakelaar) is het belangrijkste veiligheidscomponent in je 230V-circuit. Hij is verplicht op elk 230V-circuit in een camper.
Hoe werkt een RCD? Hij meet continu het verschil in stroom tussen de fasedraad (L) en de nuldraad (N). Normaal zijn die precies gelijk: alle stroom die via L binnenkomt, gaat via N terug. Als er stroom βweglektβ β bijvoorbeeld via jouw lichaam naar de aarde β ontstaat er een verschil. De RCD detecteert dit en schakelt razendsnel uit.
- Uitschakeldrempel: 30 mA (0,03 A) β levensreddend
- Uitschakeltijd: < 0,03 seconde (30 milliseconden)
- Type: type A (detecteert ook pulsgelijkstroom-lekstromen)
- Belgische norm: AREI vereist type A RCD, 30mA
MCB β Automaat (zekeringautomaat)
De MCB (Miniature Circuit Breaker, Nederlands: automaat of zekeringautomaat) beschermt je 230V-circuit tegen overstroom en kortsluiting. Anders dan een klassieke smeltzekering hoef je een MCB niet te vervangen na een trip β je schakelt hem gewoon weer in.
- Typisch voor walstroom: B16 (16A, tripcurve B)
- Tripcurve B: schakelt snel uit bij 3β5Γ de nominale stroom
- Herbruikbaar: na een trip schakel je hem handmatig weer in
- Beschermt tegen: overstroom (te veel apparaten) en kortsluiting
Batterijlader vs MultiPlus
Zodra de walstroom via RCD en MCB je camper binnenkomt, moet de 230V AC omgezet worden naar 12V DC om je leefbatterij te laden. Hiervoor heb je een batterijlader nodig. Er zijn twee categorieΓ«n:
1. Standalone batterijlader
Doet één ding en doet dat goed: 230V AC omzetten naar 12V DC om je batterij op te laden. Populair voorbeeld: de Victron Blue Smart IP22 (15A of 30A). Eenvoudig, betrouwbaar en betaalbaar.
2. MultiPlus / Combi
Combineert een lader en een omvormer (inverter) in één toestel. Hij kan 230V AC omzetten naar 12V DC (laden), maar ook 12V DC omzetten naar 230V AC (omvormen). Bovendien heeft hij PowerAssist: als de walstroom niet volstaat, vult de MultiPlus het tekort aan vanuit de batterij.
| Eigenschap | Standalone lader | MultiPlus / Combi |
|---|---|---|
| Functie | Alleen laden | Laden + omvormen |
| 230V β 12V (laden) | β | β |
| 12V β 230V (omvormen) | β | β |
| PowerAssist | β | β |
| Prijs (indicatief) | β¬100 β β¬250 | β¬500 β β¬1200 |
| Voorbeeld | Victron Blue Smart IP22 | Victron MultiPlus Compact |
Walstroom flow β van stroompaal tot batterij
Onderstaand diagram toont hoe walstroom door je camper stroomt. Het blauwe pad is 230V AC, het groene pad is 12V DC richting de batterij.
Flashcards β Hover om te onthullen
Test jezelf: beweeg je muis over een kaart (of tik erop op mobiel) om het antwoord te zien.
π§ͺ Test jezelf βΈ
Test je kennis met deze vier vragen. Probeer eerst zelf het antwoord te bepalen voordat je de oplossing opent.
B) Schakelt uit bij lekstroom van 30mA en beschermt tegen elektrocutie
C) Zet 12V om naar 230V
D) Beperkt het stroomverbruik tot 6A
Toon antwoord
B) 1000W
C) 1380W
D) 2300W
Toon antwoord
B) Geel
C) Blauw
D) Groen
Toon antwoord
B) Ook 12V omvormen naar 230V en walstroom aanvullen met batterijvermogen (PowerAssist)
C) Meer Ampère leveren
D) Werken zonder walstroom
Toon antwoord
π’ Oefen zelf β rekenopgaven βΈ
Tijd om zelf te oefenen. Werk de volgende vier opgaven uit. Klik op een tabblad en probeer eerst zelf de oplossing te vinden voordat je de uitwerking opent.
De camping biedt een 6A aansluiting. Wat is het maximale vermogen? En kun je een koffiezetapparaat van 1000W en een batterijlader van 400W tegelijk gebruiken?
Gevraagd: Max vermogen en of beide apparaten tegelijk kunnen
Formule: P = U Γ I
Toon uitwerking
P = 230 Γ 6
P = 1380W
Koffiezet + lader = 1000 + 400 = 1400W
1400W > 1380W
Net niet! Je overschrijdt de limiet met 20W.
De MCB (automaat) zal uitschakelen. Oplossing: zet de lader even uit terwijl je koffie maakt, of verlaag het laadvermogen via de instellingen.
Je staat op een camping met een 16A aansluiting. Je gebruikt tegelijk: koelkast (100W), batterijlader (500W) en elektrische boiler (1500W). Wat is het totale verbruik en past dit op de aansluiting?
Gevraagd: Totaal verbruik en of het past
Formule: P = U Γ I, totaal = som van alle apparaten
Toon uitwerking
Totaal verbruik = 100 + 500 + 1500
Totaal = 2100W
2100W < 3680W
Ja, dit past ruim! Je hebt nog 1580W over voor andere apparaten.
Je batterijlader levert 30A bij 14,4V. Je hebt een 200Ah LiFePO4-batterij die op 20% staat. Hoe lang duurt het om te laden tot 80%?
Gevraagd: Laadtijd in uren
Formule: Tijd = te laden Ah / laadstroom
Toon uitwerking
Te laden Ah = 200 Γ 0,60 = 120 Ah
Tijd = Ah / laadstroom
Tijd = 120 / 30
Tijd = 4 uur
In de praktijk kan de laatste fase (absorptiefase) langer duren omdat de lader het vermogen afbouwt. Reken op 4 tot 5 uur voor een volledige lading.
Je hebt een MultiPlus 1600VA. De camping biedt 6A (1380W). Een apparaat trekt 2000W. Hoeveel vermogen moet de batterij bijleveren via PowerAssist?
Gevraagd: Hoeveel Watt levert de batterij bij?
Formule: Pbatterij = Papparaat β Pwalstroom
Toon uitwerking
Pbatterij = 2000 β 1380
Pbatterij = 620W
De MultiPlus neemt 1380W van de walstroom en vult de ontbrekende 620W aan vanuit de batterij. Zo kun je op een 6A camping toch een apparaat van 2000W gebruiken β zolang de batterij voldoende geladen is.
Aansluiten op walstroom: hoe de Victron MultiPlus je accu laadt en 230V levert.
Er zijn momenteel geen reacties.